ثانیا ـ خواستگاری از نامزد دیگری نباشد. علمای اهلسنت اتفاق نظر دارند که خواستگاری از زنی که توسط دیگری خواستگاری شده و وی موافقت کرده ممنوع و حرام است. اما در این مسئله میان فقهای امامیه اختلاف نظراست. عدهای از جمله شیخ طوسی و شهید اول خواستگاری از زنی که مرد مسلمانی از او خواستگاری کرده و از طرف او یا ولی یا وکیلش مورد موافقت قرار گرفته حرام است و عدهای دیگر مانند شهید ثانی به کراهت عمل نظردادهاند.68
برخی از حقوقدانان با توجه به احادیث نقل شده در این خصوص که مبنای فتوای عدهای از فقها قرار گرفته، خواستگاری از زنی که مورد خواستگاری دیگری قرار گرفته و از طرف زن یا قائم مقام قانونیش با آن موافقت شده، ازطرف دیگران را ممنوع و حرام دانستهاند.69 و به علاوه معتقد هستند چنانچه خواستگاری غیر مجاز تلقی شود و زیانی متوجه زن گردد، حسب مورد دارای مسوولیت مدنی و کیفری است. زیرا اگر شخصی آگاهانه و به عمد بهخواستگاری کسی برود که خواستگاری از او ممنوع و حرام است و در نتیجه این عمل که تقصیر به شمار میرود به دیگری زیانی برسد، زیان دیده میتواند از مقصر خسارت مطالبه کند.
و یا اینکه خواستگار مزاحمتی70 ایجاد کند یا توهین تلقی شود،71 مزاحم طبق ماده 3 قانون مجازات حمل چاقو مصوب 1336 یا ماده 619 قانون مجازات اسلامی مستحق مجازات کیفری خواهد بود.
اما نظر به اینکه خواستگاری از نامزد دیگری ممنوع و حرام است و چنانچه از چنین زنی خواستگاری کند و بعد از موافقت، او را به عقد خود درآورد آیا عقد باطل است یا صحیح؟
اظهار شده که علمای امامیه به اتفاق معتقدند این عقد باطل نیست، هر چند مرتکب را مستوجب عقاب میدانند. زیرا آنچه مورد نهی واقع شده خواستگاری از زنی است که قبلا از او خواستگاری و مورد موافقت قرار گرفته وفساد و حرمت خواستگاری مذکور ملازمه با فساد و بطلان عقد ازدواج ندارد.72
و مورد دیگر اینکه آیا زنی که دیگری خواستگار اوست، ولی هنوز آن را قبول یا رد نکرده میتوان خواستگاری نمود؟
گفته شده که هیچ یک از فقیهان امامیه و عامه به حرمت چنین خواستگاری عقیده ندارند.73





